14 februari 2011 om 07:36

Nieuws Rien van den Berg

Rugzakje

Moet het rugzakje verdwijnen? Minister Van Bijsterveldt van Onderwijs vindt van wel en probeert met een rekensom duidelijk te maken dat dit geen bezuinigingsmaatregel is.

Het systeem waarin zorgleerlingen een rugzakje met extra geld kunnen krijgen, moest oorspronkelijk budgettair neutraal zijn, maar kost momenteel 500 miljoen euro meer. En de groei is er nog niet uit. Van Bijsterveldt schrapt hiervan 300 miljoen euro. Dus, zo zegt ze, geeft ze nog altijd 200 miljoen meer aan extra begeleiding van leerlingen dan voor de invoering van het systeem. Geen bezuiniging dus.

Intussen protesteren de scholen. Die zien best in dat het zo niet verder kan. Het systeem is immers ontaard in een regeling zonder einde die zwaar op de begroting drukt. Want wie een diagnose bemachtigt, heeft daarmee ook recht op geld. De vraag is alleen: moet het mes er nu al in? Of valt er een andere oplossing te verzinnen? Van Bijsterveldt ziet de bui al hangen: het werkveld laten studeren op een alternatief kost tijd en pakt vrijwel zeker duurder uit dan wat er nodig is. Volgens haar moeten ouders gemiddeld vijf scholen langs, voordat ze een goede plek voor hun kind hebben gevonden. Bovendien voelen veel leraren zich ondanks het rugzakje toch vaak alleen staan. Dan maar beter direct doorpakken en meer geld uittrekken voor scholing en ondersteuning van docenten.

Zo ontstaat er een patstelling tussen de minister en het onderwijs. En opvallend genoeg komt de onderliggende vraag daarbij niet aan de orde: hoe het komt dat er steeds meer kinderen met een sticker rondlopen? Ligt het vooral aan het onderwijs en de aanzuigende werking van het systeem? Of heeft het ook te maken met de kinderen zelf, die in deze samenleving snel overprikkeld raken?

Helaas staat het onderzoek naar wat moderne media doen met kinderen, nog in de kinderschoenen. Een artikelenreeks in een Amerikaanse krant beschreef afgelopen maand hoe kinderen zo gewend zijn geraakt aan sms, MSN en andere vormen van contact, dat ze iemand opbellen ervaren als heel heftig, omdat het zo direct is… Amerikaanse kinderen zijn steeds minder in staat een boek uit te lezen. Zo krijgt de wereld van de hapsnapcommunicatie ineens gevolgen voor het onderwijs. En dat onderwijs is daar niet op voorbereid, concludeerde een Nederlands onderzoek afgelopen december. Terwijl kinderen wel voor een belangrijk deel ongecontroleerd leren, buiten school.

Nog maar drie jaar geleden erkende de politiek, dankzij de commissie-Dijsselbloem, dat de overheid terughoudend moet zijn met systeemwijzigingen in het onderwijs. Natuurlijk kan er veel beter in de aandacht voor zorgleerlingen. Maar de vraag is of deze stelselwijziging wel goed genoeg doordacht is. Zo niet, dan blijft toch gewoon een bezuiniging over.