30 december 2005 om 08:32
Luister naar

Armoede

Ja hoor, 'armoede is betrekkelijk'. Minister Zalm reageerde gisteren in een interview met het Algemeen Dagblad op berichten dat de armoede in ons land in 2005 een hoogtepunt heeft bereikt. Zo'n tien procent van de bevolking moet rondkomen van het sociaal minimum. Je praat dan over dik anderhalf miljoen mensen, verdeeld over een kleine 700.000 huishoudens.

Onder het kabinet-Balkenende is dat aantal met ruim 100.000 gegroeid. Steeds meer mensen kampen met problematische schulden. Deurwaarders zien hun incasso-opdrachten in een paar jaar tijd verdrievoudigen. Waterleidingbedrijven constateren een verdubbeling van het aantal afsluitingen in het afgelopen jaar. In allerlei plaatsen worden voedselbanken ingericht. Toch zegt minister Zalm: 'De onderkant is nu veel welvarender dan in de jaren vijftig.' Hij kan het weten, want hij groeide zelf in die tijd op in een lagere-middenklassegezin. 'Je had geen tv, je at dubbele boterhammen en' - het klinkt haast nostalgisch - 'je naaide zelf je kleren. We dronken niet eens koffie. Thee was goedkoper.'

Als je je oor zo om je heen te luisteren legt, scoort de minister daar nog mee ook. Mensen vinden er best wat in zitten. Ze wijzen erop dat die zogenaamde armen allemaal roken en dat ze de grootste tv's in huis hebben staan. Of: ze kunnen niet met geld omgaan. En: als je echt werken wilt, dan is er heus wel wat te vinden. Het zijn vaak reacties van hen die zelf niet weten wat het is om van een paar tientjes de wekelijkse boodschappen te moeten doen.

Natuurlijk zijn er mensen die zo stom zijn geweest om op afbetaling kleren te kopen via een postorderbedrijf of grote aanschaffingen financieren met een veel te dure lening. Maar velen zijn buiten hun schuld aan de onderkant terechtgekomen: door werkloosheid of arbeidsongeschiktheid op een 'moeilijke leeftijd', door een echtscheiding, door een samenloop van omstandigheden, te typeren als 'domme pech'.

Natuurlijk heeft minister Zalm gelijk dat de laagstbetaalden het nu beter hebben dan in de jaren vijftig. Maar wat schieten zij daarmee op? Zij leven nu, in een samenleving waarin je er als kind op wordt aangekeken als je niet met merkkleren loopt; waar velen twee, drie keer per jaar op vakantie gaan, en om de tien jaar naar de volgende nieuwbouwwijk in de stad verhuizen. Armoede is: altijd het goedkoopste van het goedkoopste moeten kopen; geen uitzicht hebben op verbetering van je bestaan, omdat werkgevers jou niet meer nodig hebben.

Ja, er zullen altijd mensen zijn die tot de laagste inkomens behoren. Maar Zalm kan beter erkennen dat de bezuinigingen van zijn kabinet honderdduizenden mensen hard getroffen hebben, in plaats van goedkope vergelijkingen te maken en macro-economische waarheden rond te strooien waar minima geen cent wijzer van worden. Laat hij liever een extraatje in het vooruitzicht stellen als het herstel straks aanhoudt.

Mail de redactie
Mail de redactie
Heeft u een tip over dit onderwerp, ziet u een spelfout of feitelijke onjuistheid? We stellen het zeer op prijs als u ons daarover een bericht stuurt.
Afbeelding

Die psalmwoorden op de VU zijn juist bevrijdend. Dat dat niet herkend wordt, is verdrietig

De Vrije Universiteit schrapt de Bijbelwoorden aan het begin en eind van elke plechtigheid. Eigenlijk is het verwonderlijk dat dit gebruik het nog zo lang heeft volgehouden.

Afbeelding

In psychisch ziek Nederland moet het leven een feestje zijn (maar dat is het lang niet altijd)

Dat het leven vaak helemaal niet maakbaar is en veel tegenslag kent: daar moet het in de strijd voor een betere mentale gezondheid in Nederland veel vaker over gaan.

Afbeelding

Om milieunormen te stellen heb je een machtige markt nodig

Om de spilzieke verpakkingsgewoonten van multinationals te veranderen, heb je de macht nodig van een grote markt: de Europese Unie. Ons eigen land is bepaald geen voortrekker op het gebied van verpakkingsbesparing.

Afbeelding

Saoedi-Arabië als gastland van het WK in 2030 lijkt te bizar voor woorden, maar de deur staat open

In 2023 wordt de voorzitter van de FIFA gekozen. Als Gianni Infantino zijn functie behoudt, staat de deur open voor een nog veel problematischer land dan Qatar. De KNVB zou vierkant tegen zijn herverkiezing moeten zijn.

Afbeelding

De stem van beneden tegenover de almacht van de Chinese communistische partij

De protesten in China laten zien dat onder een jonge generatie wel degelijk de roep naar meer vrijheid en democratie bestaat. Maar het regime van Xi Jinping weet weinig andere antwoorden dan nog meer repressie.

Afbeelding

De volgende revolutie in de consumptiemaatschappij: winkelen zonder de straat op te gaan

De nieuwste revolutie in de consumptiemaatschappij kwam door corona in een hoogste versnelling. De magazijnwerkers en pakketbezorgers die dit mogelijk maken verdienen meer aandacht en beloning.

Afbeelding

De beste rem op migratie is een andere economie

Plannen voor een gezamenlijk Europees asielbeleid lopen al jaren vast op politieke onwil. Intussen houden arbeidsmigranten de raderen van ons dolgedraaide koopjes- en thuisbezorgparadijs draaiend.

Afbeelding

Kijk in de spiegel van het ‘WK van de schaamte’ en zie je eigen hebzucht

De WK-stadions zijn gebouwd op de dood en lijden van anderen. Maar geldt dat eigenlijk niet voor alle weelde en luxe in ons leven? We kunnen ons ervoor schamen. Zeker. Maar daar help je niemand mee. Hoe dan wel?

Afbeelding

Een genie is omgevallen. Wat blijft er over van de vrije cryptowereld?

De steenrijke cryptohandelaar Samuel Bankman-Fried dreigt in zijn val de wereld van de virtuele munten mee te slepen. Een nieuw debacle lijkt in de maak. Toezicht is nu het toverwoord.