24 januari 2019 om 21:46
Luister naar

Commentaar: Toch even klikken

‘Baby is slechthorend – kijk nu als ze voor het eerst haar grote zus hoort.’ Er is wetenschappelijk onderzoek naar gedaan, dus nu is het officieel: Nederlanders ‘liken’ vaker pulpnieuws dan serieuze nieuwsartikelen. Pulpnieuws is gemaakt om de nieuwsgierigheid te prikkelen. De koppen spreken de lezer vaak rechtstreeks aan (‘Je gelooft niet hoe deze acteur er nu uitziet’) en gaan vaak over dieren of klein menselijk leed. De verhalen worden gedeeld via sociale media. Soms moet je na de eerste klik door pagina’s vol advertenties scrollen om bij de clou te komen, die zelden verrassend is. Pulpnieuws is dan ook niet gemaakt om de lezer te informeren, maar te vermaken. En vooral om zo veel mogelijk advertentie-inkomsten te genereren.

Kan het kwaad, al dat geklik op lege ‘nieuwtjes’? Je wordt er zelden wijzer van. Het zegt ook iets over een samenleving als men er liever oppervlakkige stukjes leest dan zich over de feiten wil laten informeren. Maar echt schadelijk kun je de consumptie ervan toch niet noemen. Serieuzer wordt het als je bedenkt dat de stap maar klein is van ‘Dit is het meest knuffelbare hondje ter wereld’ naar serieuze misleiding over klimaatverandering, vaccinatie of politieke tegenstanders. Naar nepnieuws dus. Omdat er weinig controle is: veel pulpnieuwssites schrijven elkaar klakkeloos over. Maar ook het mechanisme dat mensen naar pulp en naar nepnieuws trekt, is hetzelfde. Nepnieuwssites richten zich expliciet op kliks van mensen die kritisch zijn op wat ‘serieuze’ media berichten. Dat doen ze niet om een ander geluid te laten horen, maar om zo veel mogelijk advertentie-inkomsten binnen te harken. Zo bezit het bedrijf Donuts, een grote speler op het gebied van pulpnieuws, ook serieus ogende websites als climate.news en vaccines.news. Daarmee mikt het bedrijf doelbewust op kliks van mensen die kritisch zijn over klimaatverandering of inenten – met geen ander dan een commercieel doel en met dezelfde verleidingstactiek als pulpnieuws gebruikt: ‘De wetenschap GEEFT HET TOE: vaccins verspreiden de mazelen’.

‘Er komt een tijd’, waarschuwde de apostel Paulus al, ‘dat mensen leraren om zich heen verzamelen die aan hun verlangens tegemoet komen en hun naar de mond praten. Ze zullen niet meer naar de waarheid luisteren, maar naar verzinsels.’ (2 Timoteüs 4, vers 3-4). Die woorden blijken angstaanjagend actueel. Je klikt op verhalen die jou ‘naar de mond praten’, die bevestigen wat je al dacht te weten. Juist in een tijd waarin de waarheid zo kwetsbaar is, zullen ‘serieuze’ media nóg meer moeite moeten doen om te bewijzen dat ze geen ideologisch (of commercieel) doel dienen, maar zoeken naar de waarheid, en alleen de waarheid.

In het commentaar verwoorden redacteuren
de mening van het Nederlands Dagblad
Mail de redactie
Mail de redactie
Heeft u een tip over dit onderwerp, ziet u een spelfout of feitelijke onjuistheid? We stellen het zeer op prijs als u ons daarover een bericht stuurt.
Afbeelding

Voor Shell geldt: alles voor de aandeelhouder, bijna niets voor de schepping

Oliebedrijf Shell zag zijn winst in 2022 tot een onthutsende recordhoogte stijgen. Met dank aan de oorlog in Oekraïne. Aan verduurzaming doet het megabedrijf intussen nog steeds veel te weinig.

Afbeelding

Oekraïne vreest een maximale escalatie in de levensverslindende 'zombieoorlog' die Rusland voert

Oekraïense militairen spreken van een 'zombieoorlog' in Donetsk, waar Russische Wagnermilitairen massaal sneuvelen. Maar met honderdduizenden nieuwe rekruten dreigt een Russisch offensief vóór de westerse tanks er zijn.

Afbeelding

De overheid hoeft niet iedere long-covidpatiënt een extra uitkering te geven

Er werd flink gesteggeld over een uitkering voor zorgmedewerkers die corona opliepen. Maar minister Conny Helder creëert nu duidelijkheid voor een specifieke groep. Moeten nu ook andere groepen extra geld krijgen?

Afbeelding

Het stapelen van politieke functies is zelfoverschatting en een rechtse hobby

Eén politicus met drie zetels (in een gemeenteraad, Provinciale Staten én het Binnenhof)? Dat duidt op kandidatenarmoede, zelfoverschatting en verslaving. Terecht bepleit Volt een stapelverbod voor politieke functies.

Afbeelding

Die datakabels in de Noordzee kan de Nederlandse marine echt niet alleen bewaken

Moet Nederland tientallen nieuwe Leopard-tanks kopen? Misschien wel. Maar om onze veiligheid effectief te kunnen waarborgen, is vooral meer Europese samenwerking nodig.

Afbeelding

Hoe tolerant is de EU eigenlijk? Handelspartners moeten vooral net zo gaan denken als 'wij'

De EU wil af van het koloniale denken. Toch worden gelijkheid en tolerantie ondergeschikte waarden als het gaat om het verspreiden van westers gedachtegoed naar zuidelijke handelspartners. Hoe vrij mogen zij nog denken?

Afbeelding

Religieuze wanen op de biblebelt? Het kan reden zijn om als kerk in de spiegel te kijken

Bij bevindelijk-gereformeerden komen religieuze wanen opvallend vaak voor. Maakt dit geloof dus psychisch ziek? Zo lijnrecht lopen oorzaak en gevolg niet.

Afbeelding

Door het preventief oppakken van activisten scoort Haagse wegblokkade bij voorbaat succes

Het veiligheidsargument lijkt vergezocht, tegen een aangekondigde zit-actie op asfalt dat heus geen razende snelweg is. En in vergelijking met recente wilde trekker-optochten is deze rebellie niet serieus ontwrichtend.

Afbeelding

Er is meer en beter onderwijs over de Holocaust nodig, want elke ontkenner is er een te veel

Vaak is uitgesproken dat de uitroeiing van de Europese Joden nooit meer mag plaatsvinden en nooit mag worden vergeten of ontkend. Maar juist dat laatste lijkt te gebeuren.