*

aangepast op 11 augustus 2022 om 10:23

Prijsstijgingen vragen solidariteit met de zwaarst gedupeerden zonder speelruimte in hun budget
Commentaar

Prijsstijgingen vragen solidariteit met de zwaarst gedupeerden zonder speelruimte in hun budget

De boodschappen zijn in één jaar 18,5 procent duurder geworden; voor een gemiddeld (vierpersoons) gezin scheelt dat 1500 euro per jaar. En de prijzen voor gas en licht zijn over de kop gegaan: het contract voor een gemiddelde verbruiker ging van 2000 naar 5000 euro. 

Heftige bedragen: duizenden euro’s per jaar, waar haal je die vandaan? Maar het meest verraderlijke zit ‘m in het woord ‘gemiddeld’. Voor veel huishoudens zal de schade geringer uitpakken - en dus zijn er ook die het juist nog veel zwaarder voor de kiezen krijgen. 

En dat zijn niet automatisch de meest draagkrachtigen, of de big spenders die wel wat kunnen matigen. Duurdere boodschappen treffen vooral grote gezinnen: hooguit twee inkomens, een veelvoud aan monden te voeden. En energiegebruik hangt sterk af van de grootte en isolatie van je huis, en wat je daaraan kunt doen.

Elke prijsstijging is relatief; ze kan een correctie zijn op het verleden, als een product onnatuurlijk goedkoop was. En dat ‘de’ boodschappen duurder worden, geldt ook maar voor het gemiddelde van een ‘testmandje’ met veel verkochte artikelen. Sommige aankopen zijn prima vermijdbaar: als groenten uit de kas te duur worden door de hoge gasprijs, kun je ervoor kiezen alleen seizoensgroenten te eten die van de koude grond worden geoogst. 

Op merkartikelen van grote fabrikanten en supermarktketens zit een vette marketingmarge (al die reclamecampagnes moeten wel betaald worden); die kun je door slimme keuzes uitsparen. En bedenk dat sommige grote aanschaffen, waarvoor je vroeger jaren spaarde (tv, computer), nog steeds goedkoper worden. Onze uitgaven voor primaire levensbehoeften - eten en drinken, warmte en licht - zijn nog altijd laag in vergelijking met andere tijden en andere landen. 

Wie op vakantie in het buitenland boodschappen doet, leert snel genoeg dat je met zorg in plaats van routineus moet kiezen: niet alles wat je thuis gewend bent, is ook elders betaalbaar. 

De impact van de opgetelde prijsstijgingen voor boodschappen en energie verschilt enorm per huishouden. En juist de zwaarst gedupeerden zijn vaak al gewend bewust te kiezen; zij hebben geen speelruimte meer in hun budget. Het kabinet moet er daarom resoluut van afzien ‘gratis geld’ te drukken voor generieke steun. De staatssteun en belastingvoordelen waartoe vorig jaar in oktober halsoverkop besloten werd, waren een slecht begin. 

Wenselijker zijn fijnzinnige maatregelen die gericht ten goede komen aan zwakke schouders waarvoor de grootste lastenverzwaring dreigt. Dat heet heel ouderwets ‘solidariteit’, en dat is zinvoller dan collectief te eisen dat de overheid elke financiële tegenvaller van ons weert of haastig compenseert.

Commentaar

meer ‘Commentaar’

advertentie