22 november 2019 om 20:03

Nieuws Reina Wiskerke

Reina Wiskerke: Samen lachen

De radio voert je mee naar andere werelden, via je eigen voorstellingsvermogen, terwijl je gewoon thuis de wc schoonmaakt. Tenminste, als er iets wordt uitgezonden dat dit kan bewerkstelligen. Vroeger ging dat met de publieke omroep beter dan nu.

Ik heb het over de tijd dat veelkleurigheid en eigenzinnigheid nog ruimte kregen. Zo luisterde ik graag naar de Lotusvijver van hindoeomroep OHM. De makers konden volstrekt vanuit hun eigen denkkaders het leven bespreken. Dat bood mij gelegenheid in hun wereld te stappen. Omroepjes als OHM zijn een paar jaar geleden wegbezuinigd. Ik mis ze.

De publieke omroep ervaar ik nu vooral als de grote gelijkmaker. Veelkleurigheid en eigenzinnigheid hebben het moeilijk. Mooie, beklijvende radio-uren zijn schaarser geworden. Alles bij de publieke radio-omroep dient in een breed aanvaard denkraam te staan, met bovenmatig veel ruimte voor de waan van de dag, bekende Nederlanders, opiniemakers, sport en muziek. Programma’s die een klein publiek meer dan gemiddeld konden boeien, verdwenen naar de randen van de uitzendschema’s, of kukelden ervan af.

Maar gelukkig is daar nu de podcast. Dat mag in de Week van de Podcast, die tot en met 23 november duurt, wel even gezegd zijn. De luisteraar is niet meer afhankelijk van een uitgeholde radioprogrammering. De pareltjes die er nog zijn, pik je eruit en luister je terug op je eigen tijd. Daarnaast heb je de podcasts die juist níét voor de reguliere radio zijn gemaakt. Meer ruimte voor eigenzinnigheid en veelkleurigheid dus.

Een goed voorbeeld is het monomane project van Gijs Groenteman: De Grote Harry Bannink Podcast, over de man die muziek schreef voor musicals (van Annie M.G. Schmidt), cabaretprogramma’s en eindeloos veel liedjes in kinderprogramma’s zoals De Stratemakeropzeeshow en Het Klokhuis.

Groenteman heeft maar liefst 43 afleveringen gemaakt: 43 gesprekken met mensen die met Bannings werk van doen hadden: van Wieteke van Dort tot Aart Staartjes, van Jenny Arean tot Joost Prinsen Het kon mij niet lang genoeg duren. Ik heb er laminaatvloeren bij gelegd. Op de radio had dit project geen schijn van kans gehad. Het resultaat biedt echter een geweldig tijdsbeeld van vervlogen decennia, en eerlijke menselijke bespiegelingen over het leven; er hoeft niets meer gepromoot te worden. Ja, Gijs Groenteman zegt vaak over Harry Bannink (1929-1999): ‘Ongelooflijk hè, wat een enorm talent.’ Maar dat mag dus in een podcast. Zoals daarin ook een onverwacht telefoongesprek kan voorkomen, en de vraag of Gijs nog wat wil drinken. Met luisteraars lijkt niet gerekend te worden, en juist daardoor wordt de luisteraar bediend.

Tekstschrijver Hans Dorrestijn valt van de ene emotie in de andere als Gijs Groenteman hem komt interviewen. ’Dit had beter gekund’ of ‘dit is wel goed’, zegt hij over zijn liedteksten als ze die samen terugluisteren. Na een plotse stilte snikt Dorrestijn: ‘Een bombardement aan herinneringen. Hier heb je het nooit meer over, met niemand. De tijd. Alles weg … Maar ik vind dit echt een goed nummer.’ Dan lachen Groenteman en Dorrestijn alweer. Op mijn gezicht verschijnt ook weer een glimlach. <

Columns

meer ‘Columns’