1 december 2022 om 10:00
portretfoto Govert Buijs
beeld Jaap Meijer

Voor ons de domheid, na ons de zondvloed: wie is verantwoordelijk voor de zorg voor de aarde?

‘Wat heeft ons nageslacht ooit voor ons gedaan dat wij iets voor het nageslacht moeten doen?’ Gekscherend, maar ook half serieus komen we deze uitspraak soms tegen in het debat over milieuproblemen of oplopende collectieve schuldenlasten. De uitspraak komen we voor het eerst tegen in de achttiende-eeuwse Britse krant The Spectator die ten doel had om ‘moraal te verlevendigen met humor, en humor te temperen met moraal’ – kom daar vandaag eens om! In 1714  verschijnt een artikel over de verantwoordelijkheid van mensen voor volgende generaties. ‘Bedrieglijke en zelfzuchtige’ mensen willen hier niets van weten, volgens de krant. Zij lijken op die knorrige hoogleraar in Oxford die toen hij voor zijn afdeling iets moest doen waarvan vooral volgende generaties zouden profiteren, bromde: ‘we doen altijd maar weer iets voor het nageslacht, maar ik zou willen dat het nageslacht eens iets voor ons zou doen’. 

laten we eten en drinken

Tegenover de brommerige hoogleraar staat de vaak als ‘conservatief’ aangeduide Edmund Burke die in 1790, nadenkend over de Franse Revolutie, stelde: ‘De samenleving is een verbond niet slechts tussen hen die nu leven, maar tussen hen die nu leven, zij die gestorven zijn en zij die nog geboren zullen worden’. Dat was gericht tegen de toen – en nu! - populaire gedachte dat een samenleving berust op afspraken die de nu levende mensen met elkaar maken tot wederzijds voordeel, zonder geschiedenis, zonder tradities, en zonder verantwoordelijkheid voor de toekomst. Voor ons de domheid, na ons de zondvloed. Laten we eten en drinken, de aarde ver..

Mail de redactie
Mail de redactie
Heeft u een tip over dit onderwerp, ziet u een spelfout of feitelijke onjuistheid? We stellen het zeer op prijs als u ons daarover een bericht stuurt.
Afbeelding

We zijn verleerd te vechten voor democratie en we zijn decadent geworden

Dat er gevochten moet worden om een democratie te verdedigen, was eerder onvoorstelbaar voor de meeste generaties in Europa, schrijft Henk den Uijl.

Afbeelding

Koffie met twee Russen. 'Ik check nog even of ik wel de goede zin uit mijn geheugen viste. Gods zegen, toch?'

In een koffietentje in India heeft Paulien Vervoorn een bijzondere ontmoeting met een Russisch stel. 'Wij wonen in Moskou en merken niks. Maar het woord oorlog mogen we niet noemen, want volgens de media ís er geen oorlog'

Afbeelding

Het woelen van de geschiedenis verandert de blik van Nederlanders op de Holocaust

Reina Wiskerke verlangt geregeld naar een toestand waarin de Tweede Wereldoorlog en de Holocaust onaangetaste ijkpunten zijn voor moreel handelen. Maar heimwee naar het verleden helpt niet verder.

Afbeelding

Wie er in het voetbalstadion zitten? Kinderzieltjes met 'daddy issues'

Voetbal is emotie. Dat ervaart Rinke Verkerk als ze het tafereeltje voor de tv beziet. Job, haar man, zit vol in de wedstrijd; dan is hij boos, onbereikbaar en dan extatisch. De kinderen kijken hem verbaasd aan: wie is deze man?

Afbeelding

De lof voor Segers is huiswerk voor journalisten. 'Praten over christelijke politiek als folklore'

Journalisten die verveeld de politiek duiden, dat heeft een keerzijde, vindt socioloog Wim Dekker. 'Het haalt de angel uit de politiek. Het gaat niet meer over recht of gerechtigheid maar over kleinmenselijk geneuzel.'

Afbeelding

Engelse dorpskerken, sfeervoller wordt het niet. Maar hoe houd je ze warm?

Met de trein reis ik over de zeebodem naar Engeland, via de Kanaaltunnel. Reisdoel is een dorpje in Sussex, met uitzicht op het Kanaal. De dorpskerk daar is een scheef en oud kavalje.

Afbeelding

Ik ben een deugniet, hoog tijd om dat maar eens een keer ruiterlijk toe te geven

In deze wereld waarin alle mensen lijken te deugen is het hoog tijd voor een stevig tegengeluid, vindt Roeland van Mourik. Diep in hem herbergt zich namelijk een enorme aso.

Afbeelding

Zij heeft gezoend met een ander, hoe herstellen we het vertrouwen?

Ze vertelt dat ze een jaar geleden wat met een collega heeft gehad. Daarom slaapt ze nu meer dan een half jaar op de logeerkamer, schrijft Feniks de la Fosse over een vrouw die in haar praktijk om advies vraagt.

Afbeelding

Accepteer de positie van de kerk in het moderne Nederland, schreef hij aan zijn vriend

Een kerk die helder is in haar boodschap en rijk in haar liturgie strekt zich uit naar mensen die de leegheid van de geschiedenis ervaren. Bart Jan Spruyt verbindt het werk van W. Aalders met dat van Dirk de Wachter.