ISIS zet Midden-Oosten in brand

Vluchtelingen bij het Libanese Arsal. ISIS heeft in deze verwarrende geweldschaos een duidelijk, groter strijdplan met heldere doelen bekendgemaakt: Irak, Syrië, Jordanië, Libanon en uiteindelijk Jeruzalem. |beeld AP Opinie
Vluchtelingen bij het Libanese Arsal. ISIS heeft in deze verwarrende geweldschaos een duidelijk, groter strijdplan met heldere doelen bekendgemaakt: Irak, Syrië, Jordanië, Libanon en uiteindelijk Jeruzalem. |beeld AP

Steeds meer westerse landen willen deelnemen in de bestrijding van de terreurgroep ISIS in Irak. Maar de echte kern huist in Syrië en blijft letterlijk buiten schot. Daar moeten de Koerden en Assad het werk maar opknappen?

Nederland moet desnoods militair meevechten tegen ISIS, om de christenen en de yezidis in Irak actief te beschermen, zo klonk afgelopen dagen uit de mond van zowel CU-Kamerlid Joël Voordewind, nu op bezoek in Noord-Irak, als zijn SGP-collega Roelof Bisschop. De VS doen dat al, met aanvallen op ISIS-stellingen en ook Groot-Brittannië en Frankrijk denken in die richting.

Intussen heeft ISIS de afgelopen week opnieuw een stad ingenomen, Akhtarin, met nog eens dertien dorpen in de omgeving. Nu beschieten de strijders de stad Marea, waar alleen lokale strijders en burgers hen nog proberen tegen te houden. Twee weken geleden werd ISIS pas na een felle strijd teruggedreven bij Arsal, waarop het de aanval had ingezet. Duizenden gezinnen waren al op de vlucht geslagen, want de bevolking van deze stad en omgeving bestaat voor veertig procent uit christenen en ruim een kwart uit sjiieten - beiden hoog op de dodenlijst van de genocidale terreurbeweging.

Maar Akhtarin en Marea liggen in de omgeving van Aleppo, in Syrië. Geen westerse politicus die het daarover heeft. En Arsal is een Libanese stad bij de grens met Syrië, waar het Libanese leger ternauwernood de ISIS-terroristen over de grens wist terug te drijven.

op weg naar Jeruzalem

Het militaire ingrijpen van de VS en de enorme hulpoperatie van de VN voor de honderdduizenden vluchtelingen in Irak zijn meer dan welkom. Pas op het allerlaatste moment, toen het moreel onverteerbaar was om ISIS nog langer door te laten moorden en zelfs de Koerden bedreigd werden, kwam de Amerikaanse actie. De menselijke ellende die de bende moordende fanatici al hadden veroorzaakt, tart iedere beschrijving.

Nu is er een tweede keerpunt in het denken, door de gruwelijke moord op de journalist James Foley.

Maar Foley is gekidnapt in Syrië en volgens de New York Times ook daar vermoord. Woensdag werd bekend hoe de Amerikanen met een geheime militaire operatie nog hebben geprobeerd hem en andere gegijzelde journalisten te bevrijden - in Syrië.

De situatie in dit land is op een cruciaal keerpunt gekomen. Terwijl de gematigde rebellen tegen Assad in Marea met de moed der wanhoop proberen ISIS te stoppen, worden ze gebombardeerd door vliegtuigen van de Syrische president Assad. Dat op het moment dat ISIS de luchtmachtbasis Tabqa belegert, het laatste belangrijke vliegveld dat Assad in het noordoosten van Syrië nog in handen heeft.

ISIS heeft in deze verwarrende geweldschaos een duidelijk, groter strijdplan met heldere doelen bekendgemaakt: Irak, Syrië, Jordanië, Libanon en uiteindelijk Jeruzalem. ISIS alléén in Irak militair tegenhouden is daarom als het blussen van de brand in de keuken van een huis, terwijl de woonkamer ook in lichterlaaie staat en de vlammen lekken aan de slaapkamers met de bewoners er nog in.

hoop op terroristen

De westerse hoop is nu gericht op de Koerden; zowel de peshmerga in Irak, als de Koerdische opstandelingen in Syrië (de YPG ofwel de Bevolkings Beschermingseenheden), beide gesteund door Koerdische strijders van de PKK in Turkije. Die laatste beweging staat internationaal te boek als een terreurbeweging vanwege deze mand precies dertigjarige strijd tegen het Turkse maar er gaan nu stemmen op om dat te schrappen. Turkije is daar weer fel op tegen, woensdag voerden PKK-strijders net weer een dodelijke aanslag uit op Turkse militairen.

Turkije zelf speelde de afgelopen drie jaar een dubieuze rol. In de steun aan alles en iedereen die vocht tegen de moorddadige president Assad, liet de Turkse regering toe dat gewonde ISIS-strijders in Turkije werden behandeld en dat ISIS vanuit Turkije werd bevoorraad met wapens en nieuwe rekruten. Verder koos de Turkse regering onder leiding van de huidige president Erdogan in de Arabische Lente steeds duidelijker de kant van streng islamitische bewegingen als de Moslimbroederschap en de gewelddadige vrienden daarvan, Hamas.

Turkije betaalt daar nu de prijs voor, in het enorme veiligheidsrisico dat zich nu pal aan de grens bij Tabqa en Marea ontwikkelt en samen met de duizenden Turkse ISIS-strijders voor Turkije een levensgroot gevaar betekent. Mocht dit uitdraaien op ISIS-aanvallen in Turkije, dan wordt bovendien de hele NAVO daarbij betrokken.

over grenzen

De kern van de hele situatie is de plek die ISIS via het geweld in Syrië heeft weten te bevechten. Daar heeft de internationale gemeenschap te lang hardnekkig de andere kant opgekeken, met het vernietigen van de chemische wapens als mooie afleiding.

Die fout valt vrijwel niet meer te repareren. Militair ingrijpen in Syrië, daar peinst niemand over. De Koerden kunnen het alleen evenmin aan. Maar wie het gevaar dat de Islamitsiche Staat van ISIS betekent echt wil uitschakelen, moet voorbij de grens tussen Irak en Syrië denken. Dat is lastig en nauwelijks voorstelbaar. Maar wel een noodzaak. Anders gaat ISIS over nog heel wat andere grenzen, letterlijk en figuurlijk.

PDF Print Stuur door

Wil je elke dag onze nieuwsbrief met gratis artikel?