Een Marokkaanse auteur wordt bedreigd omdat hij Jezus speelt, maar 'ik ga door, wat er ook gebeurt'.

<p>Abbie Chalgoum, als Jezus, tijdens de generale repetitie van de Passiespelen in het theater De Doolhof in het Limburgse Tegelen. Voor het eerst in de geschiedenis heeft het theaterstuk een hoofdrolspeler van Marokkaanse afkomst.</p> Cultuur

Abbie Chalgoum, als Jezus, tijdens de generale repetitie van de Passiespelen in het theater De Doolhof in het Limburgse Tegelen. Voor het eerst in de geschiedenis heeft het theaterstuk een hoofdrolspeler van Marokkaanse afkomst.

| beeld anp / Robin van lonkhuijsen
Bekijk dit artikel in de Digitale Editie

De Marokkaanse Abbie Chalgoum, die Jezus vertolkt in de Passiespelen in Tegelen, werd door moslimjongeren ernstig bedreigd.

‘Ik probeer Jezus als mens neer te zetten met zijn angsten, twijfels en zijn kracht. Hem als zoon van God vertolken: wie kan dat?’

Amsterdam

Hij is docent economie op een middelbare school in Heemstede, maar speelt ook amateurtoneel. Dit jaar vertolkt Abbie Chalgoum (35), die van oorsprong uit Marokko komt, Jezus in de Passiespelen in het Limburgse Tegelen. Een onverwachte prachtrol, vindt hij zelf, die echter nare bijeffecten oproept. Nadat eerder al vanuit rooms-katholieke kring kritiek was gekomen dat Jezus niet door een Marokkaan gespeeld kan worden, volgden aantijgingen van antisemitisme. En vorige week begonnen moslimjongeren in Tegelen Chalgoum concreet te bedreigen. ‘Het leven is vaak een medaille die twee kanten heeft: dit is de vervelende kant, maar de positieve kant van de Passiespelen is veel sterker.’

Wat is er precies gebeurd?

‘Elk weekend reis ik van Amsterdam via Venlo naar Tegelen, waar de Passiespelen plaatsvinden. Sinds de repetities in 2013 word ik zo nu en dan lastiggevallen door een groep moslimjongeren van zo’n jaar of twintig. Ze vinden dat ik met een Marokkaanse achtergrond geen rol van een profeet op me mag nemen. Het begon met het roepen van allerlei kreten, zoals “Hé Abbie, ga je weer die stomme Jezus spelen?” Aanvankelijk probeerde ik nog met ze in gesprek te gaan en uit te leggen dat ik acteur ben en vind dat ik deze rol kan spelen. Maar vorige week zaterdag gingen de scheldpartijen over in bedreigingen. “Hé hoerenzoon”, zeiden ze, “wacht maar af, we weten je wel te vinden ook al woon je in Amsterdam.” Dan word je toch een beetje bang. In overleg met de beveiliging van de Passiespelen heb ik toen aangifte bij de politie gedaan.’

Het is dus meer dan een kwajongensstreek?

‘Ik heb het lang als kwajongensstreek willen zien, en ergens is dat het ook. De manier waarop ze over Jezus spreken laat duidelijk zien dat ze zich niet echt in de islam hebben verdiept, want daarin is Jezus ook een profeet. Maar ze zijn veel te ver gegaan, wat blijkt uit de serieuze aandacht die de politie eraan gaf. De aangifte heeft zo’n twee uur geduurd.’

U heeft al eerder aangifte gedaan tegen mensen die kritiek op uw rol hadden.

‘Dat is vanuit de organisatie van de Passiespelen zelf gebeurd. Nadat bekend was dat ik de rol van Jezus kreeg, zeiden enkele bekende Limburgers, een politicus en een ondernemer, dat ze het maar niets vonden dat een moslim en dus geen katholiek Jezus zou vertolken. En dat ze namens hun hele achterban spraken. Ergens begreep ik dat ook wel: ik zie er anders uit dan de Jezus die op de kruisen in de Limburgse kerken hangen. Maar vervolgens kwamen beide heren met aantijgingen dat ik antisemitische uitspraken had gedaan en ook mijn leerlingen daartoe zou aanzetten. Daarop besloot de organisatie aangifte te doen, want dat zijn valse beschuldigingen die op geen enkele manier waar gemaakt kunnen worden. Bovendien heb ik sterk de indruk dat deze mensen helemaal niet namens een achterban spreken. Ik heb juist heel veel positieve reacties gekregen op mijn rol, ook van gelovigen. Eindelijk iemand die er meer uitziet zoals Jezus er uitgezien moet hebben, zeggen ze.’

Hoe bent u bij de Jezus-rol gekomen?

‘Ik hou van acteren en hoopte eigenlijk dat ik een rol als Judas of een priester zou kunnen krijgen. Maar bij de audities moest ik zowel Pilatus als Jezus spelen. Bij Pilatus ging het mis, maar de rol van Jezus ging beter. Ik had een Marokkaans gewaad, de djellaba, aan en knielde neer. Eigenlijk was ik best onzeker maar juist die twijfelende en angstige Jezus bleek bij de regisseur goed over te komen. Tot mijn grote verrassing kreeg ik enkele weken later de rol waarop ik van tevoren nooit had durven hopen.’

Hoe wilt u Jezus neerzetten?

‘Zelf ben ik islamitisch opgevoed, maar vanaf mijn achttiende niet meer praktiserend. Van Jezus wist ik niet veel, Mohammed was de profeet voor mij. Toen ik de rol kreeg, heb ik me erg in Jezus verdiept: ik heb allerlei mensen gesproken, boeken gelezen en ben zelfs naar Israël gegaan om de plaatsen te zien waar Hij gelopen heeft. Het is voor mij evident dat Jezus heeft bestaan, maar ik zie hem meer als een groot mens, zoals Ghandi en moeder Teresa dan als de zoon van God. Ik wil hem daarom als een echt mens neerzetten, met zijn twijfels en zijn angsten, maar ook met zijn kracht. Jezus is zo vaak vernederd, verloochend en verraden en toch ging Hij maar door. Dan moet je een sterk persoon zijn. Hem als zoon van God neerzetten, kan ik niet: wie kan de zoon van God spelen? Dan wordt het me te heilig.’

Wat zijn de reacties op uw spel?

‘Heel positief. Mensen raken geëmotioneerd, ook omdat het zo’n prachtig verhaal is waarin liefde centraal staat. De oproep om je vijanden lief te hebben is nog steeds actueel. Het lijdensverhaal verwoordt op een prachtige manier de mooie en moeilijke kanten van het leven, wat mensen tot tranen toe roert. Zelf heb ik ook veel aan het verhaal over Jezus gehad. Toen ik de rol kreeg, zat ik in een identiteitscrisis, omdat ik me eigenlijk voor iedereen inzette maar mezelf vergat. Onder de Marokkanen was ik die kaaskop en bij de Nederlanders bleef ik die Marokkaan, maar wie was ik zelf? Ik heb het daar heel moeilijk mee gehad, totdat ik mijn problemen met anderen ging delen. Dat bevrijdt enorm. En dat deed Jezus ook. “Tot stervens toe ben ik bedroefd”, laat ik hem zeggen in de Passiespelen. Het raakt mensen als zo’n groot persoon zich ook van deze kwetsbare kant laat zien. En zelfs van Judas gaan ze houden, omdat hij zo’n spijt krijgt van zijn verraad. Zelf denk ik dat Judas niet alleen de verrader is, maar ook de man die deze rol van God gekregen heeft.’

U bent docent en acteur: hoe ziet uw toekomst eruit?

‘Zowel het lesgeven als acteren heeft mijn passie. Het eerste is mijn baan, het tweede mijn hobby. Ik blijf dus met plezier lesgeven maar zou het mooi vinden als uit deze rol bij de Passiespelen toch nog meer zou voortkomen. We wachten af. Voorlopig ga ik met de rol van Jezus door, wat er ook gebeurt. Ik laat me niet door bedreigingen tegenhouden.’ <

de Passiespelen in Tegelen

De Passiespelen, waarin het lijden en sterven van Jezus centraal staan, worden sinds de jaren twintig van de vorige eeuw in het Limburgse Tegelen opgevoerd. Vanaf 1975 vinden ze om de vijf jaar plaats. Dit jaar vinden de spelen wekelijks (meestal op zondag) plaats van 10 mei tot en met 13 september in het openluchttheater De Doolhof. Over het algemeen trekken de 25 voorstellingen zo’n 1500 bezoekers per avond.

Bijlagen

Fotoserie, 2 foto's
PDF Print Stuur door

Wil je elke dag onze nieuwsbrief met gratis artikel?