Goede bedoelingen, averechtse werking

Enkele jaren geleden las ik voor het eerst Het fascisme en de nieuwe vrijheid van Jacques de Kadt. De Kadt (1897-1988) was communist en later socialist, politiek essayist en lid van de Tweede Kamer en in zijn tijd een scherpe polemist. Zijn hoofdwerk, dat nog altijd verkrijgbaar is, behoort tot de sociaal-democratische klassieken en is een vlijmscherpe analyse van het verwerpelijke karakter van het fascisme. Hij schreef het in 1939; het was dus geen wijsheid achteraf. Het is een politiek geschrift met profetische allure.
Na het kwaadaardige karakter van de bewegingen van Mussolini en Hitler te hebben ontmaskerd geeft hij als zijn oordeel dat de arbeidersbeweging, het communisme en het socialisme, het liberalisme en de confessionelen de innerlijke kracht missen het fascisme te weerstaan. Vervolgens trekt hij de conclusie - en het is nog altijd een schokkende in haar logica en onvermijdelijkheid - ,,De oorlog is de enige werkelijk grote mogelijkheid tot de ondergang van het fascisme''. In een wereld met fascistische staten is de oorlog de enige mogelijkheid in de internationale politiek, zo herhaalt hij nog eens …
Dit is 8% van het artikel.
Paywall
PDF Print Stuur door

Wil je elke dag onze nieuwsbrief met gratis artikel?