‘Jacht op de barnsteenkamer’ is een spannend relaas van een van de beroemdste verdwenen kunstschatten

Recensie
Tijdens de Tweede Wereldoorlog zetten de Sovjets de nazi’s neer als vandalen, die moedwillig landgoederen of huizen van schrijvers als Lev Tolstoj en Ivan Toergenjev plunderden. Na 1945 bleef de vernietiging van Russisch cultureel erfgoed onderdeel van de buitenlandse politiek, stelt Jerker Spits.
Costijn van der Ploeg
woensdag 16 december 2020 om 20:33
De nieuwe barnsteenkamer in het Catharinapaleis, ten zuiden van Sint-Petersburg.
De nieuwe barnsteenkamer in het Catharinapaleis, ten zuiden van Sint-Petersburg. beeld epa / Anatoly Maltsev

Het boek van germanist Jerker Spits (1977) heeft iets weg van een spannende roman rond het thema: waar is onze barnsteenkamer gebleven?

In de vierde eeuw voor Christus vond de Griekse ontdekkingsreiziger Pytheas als eerste de oorsprong van barnsteen. Niet de tranen van goden of het sperma van walvissen, maar fossiele hars was de oorsprong van barnsteen. Die spoelde in grote hoeveelheden aan bij de kust van Thule in Noord-Duitsland. Pytheas omschreef de inwoners van de barnsteen-kust als sterke, blonde mensen. De op mythen verzotte nazi’s namen deze beschrijving gretig over. Ze zagen het barnsteen uit Pruisen als een ‘Duitse steen’ en stimuleerden de productie ervan. In de Olympische medailles van 1936 werd barnsteen verwerkt. Juweliers we..

Mail de redactie
Mail de redactie
Heeft u een tip over dit onderwerp, ziet u een spelfout of feitelijke onjuistheid? We stellen het zeer op prijs als u ons daarover een bericht stuurt.
Afbeelding

Gekmakende spanning en hemeltergende feesten

Dertien jaar heeft Bret Easton Ellis zijn lezers laten wachten op een nieuwe roman. In Scherven keert de Amerikaanse schrijver, net als in zijn debuut Less Than Zero, terug naar zijn highschool in Los Angeles.

Afbeelding

Nederland is klaar voor een nieuwe taal, gelooft Mounir Samuel

Taal is niet neutraal, maar een spiegel van de samenleving. Schrijver Mounir Samuel denkt dat Nederland klaar is voor een grondige herziening van de Nederlandse taal. ‘Dit boek gaat een sociale revolutie ontketenen'

Afbeelding

De Slag om Stalingrad geldt als een keerpunt in de Tweede Wereldoorlog

Toen het Duitse leger na maanden de strijd om Stalingrad opgaf, op 2 februari 1943, stond vrijwel niets meer overeind. Behalve één gebouw: Pavlovs huis. Maar dat bleek een legende, concludeert de Britse historicus Iain MacGregor in zijn nieuwe boek.

Afbeelding

Na de watersnoodramp zag de koningin het 'beginpunt van de verbroedering der mensheid'

Misschien betaalden de slachtoffers van de watersnoodramp van 1953 met hun levens voor een snellere eenwording van Europa. Dacht een Deense hulpverlener.

Afbeelding

Romanrecensies Rozen in de nacht

In 1943 neemt de Amerikaanse Grace elf kinderen mee op een barre tocht door de Pyreneeën. De kinderen, onder wie broer Élias en zus Marguerite, zijn ontsnapt uit een nazikamp in Vichy-Frankrijk.

Afbeelding

Pleidooi voor een zelfbewuste democratie

Binnenkort is het een jaar geleden dat Rusland Oekraïne binnenviel. Al snel ging deze oorlog voor Nederland niet meer om 'Rusland tegen Oekraïne', maar om 'wij tegen zij': het democratische Europa, tegen het autocratische Rusland van Poetin.