Sluiten

Nederlands Dagblad

Dossier: Kredietcrisis - Achtergrond

DEN HAAG - De werkloosheid verdubbelt volgend jaar, voorspelde het Centraal Planbureau deze week. Hoe gaan werkgevers om met ontslag? ,,Een christelijke werkgever gaat daar niet perse beter mee om.''

DORDRECHT - Economen, kranten en tv-rubrieken - iedereen legt verbanden tussen Johannes Calvijn en de kredietcrisis. Komende vrijdag wordt in Dordrecht stilgestaan bij Calvijns visie op arbeid en economie. Een actueler symposium is nauwelijks denkbaar. ,,Bankiers horen niet thuis aan het heilig avondmaal.''

Dirk Duijzer, directeur van het Rabo-onderdeel Food & Agri, nam op de laatste zaterdag van april in
het Nederlands Dagblad geen blad voor de mond.

DEN HAAG - De financiële wereld had te kampen met dezelfde problemen als het 'kwakkelende' Ajax: medewerkers die binnen twee à drie jaar van werkgever willen veranderen en een buitenwacht die direct resultaat wil.

BARNEVELD - Columnist Sidin Vadukut van de Engelse online zakenkrant Live Mint zegt dat zijn hoofd bijna barstte toen hij op tv een nieuwslezer hoorde praten over de economische crisis.

TILBURG - De Westerse landen varen momenteel 'een rampzalige koers' om hun economieën weer uit het slop te trekken. In plaats van het oude consumptiepatroon in stand te houden, moeten zij de economie anders inrichten, stellen economen in het 'appèl van Antwerpen'.

UTRECHT - Vakbonden willen dat het kabinet zeven miljard euro in de economie investeert. Voorzitter René Paas van vakcentrale CNV vindt dat het kabinet de begrotingsregels daarvoor opzij moet zetten.

DEN HAAG - De economische neergang zal het lerarentekort verkleinen, maar op korte termijn blijven de tekorten nijpend.

DEN HAAG - Behoedzaam manoeuvreert het kabinet door het mijnenveld dat kredietcrisis heet. Minister van Financiën Wouter Bos, de crisismanager van Balkenende IV, geeft nog altijd niet toe aan de roep om ingrijpende en kostbare maatregelen om de economie een impuls te geven.

LEEUWARDEN - Het is geen aangename tijd om bankier te zijn. Nu de economische malaise om zich heen grijpt, wijst de beschuldigende vinger naar de banken. Een gesprek over schuld en boete met Willem Cramer, bestuursvoorzitter van Friesland Bank.

AMSTERDAM - Hoewel veel particuliere beleggers door financiële crisis geld hebben verloren, trok de Dag van de Belegger vrijdag de helft meer bezoekers dan vorig jaar.

UTRECHT - De onzekerheid op de woningmarkt is door de kredietcrisis zo groot, dat de telefoon bij Vereniging Eigen Huis (VEH) roodgloeiend staat.

GRONINGEN/ZEIST - Ministers, parlementariërs, hoogleraren en burgers - iedereen vindt de tijd rijp voor het aanpakken van de enorme verdiensten in de bankensector. Iedereen?

Was er deze week nog iets nieuws te melden van het financiële crisisfront? Nee, zo op het eerste gezicht niet. Nog steeds is de beurs in mineur en de recessie aanstaande. Toch wordt wel degelijk een nieuw probleem zichtbaar. De vraag dringt zich namelijk op, of moderne bankiers al in de gaten hebben hoe belangrijk hun integriteit is.

Woningen staan langer te koop en banken worden strenger. Consumenten zijn door de kredietcrisis onzeker. ,,Als het huis niet beviel omdat je te lang in de file stond of omdat de buurt niet beviel, kon je een paar jaar geleden gemakkelijk je huis verkopen. Die tijd is echt voorbij.''

Geld lenen voor bijvoorbeeld een auto in deze tijd? Gewoon doen, vindt Jan Speksnijder. Mits verantwoord is consumptief krediet volgens hem goed voor de economie. Toch krijgt die branche er flink van langs in diverse media en in de politiek. Ten onrechte, vindt Speksnijder.

DEN HAAG - Drie miljard euro voor Aegon, tien miljard voor ING en bijna zeventien miljard voor ABN Amro/Fortis Nederland. De diepe zakken van minister Bos (Financiën) slepen banken en verzekeraars door de kredietcrisis. Van het steunfonds van twintig miljard euro voor financiële instellingen is dertien miljard al uitgegeven. En wat dan?

Een ander financieel systeem. Dat willen de Europese regeringsleiders. Is het wel mogelijk het kapitalistische stelsel van zijn scherpste kanten te ontdoen? ,,Bankiers moeten zich weer laten leiden door hun klanten en niet door bonussen'', zegt de een. ,,Eerst zien, dan geloven'', zegt de ander.

DEN HAAG - De huizenmarkt stagneert, de woningbouw komt tot stilstand en nieuwe auto's zijn aan de straatstenen niet kwijt te raken. De angst voor de ineenstorting van het financiële stelsel ebt weg, maar de vrees voor een nakende recessie groeit. Maar volgens de deskundigen staat de Nederlandse consument juist een prima 2009 te wachten.

DEN HAAG - Gemeenten en provincies stalden miljoenen euro's bij fragiele buitenlandse banken als Landsbanki en Lehman Brothers. Daarbij voeren ambtenaren en bestuurders blind op de rapportcijfers van de kredietbeoordelaars. Maar over hun betrouwbaarheid bestaan al langer twijfels.

DEN HAAG/UTRECHT - De kredietcrisis heeft veel financiële slachtoffers gemaakt. Maar de één zijn dood is de ander zijn brood. De crisis kent ook winnaars.

NAARDEN - Nieuwsrubrieken op televisie en kranten beschrijven de onrust op de beurs als een 'bloedbad' en een 'slagveld'. Econoom Arnold Heertje vindt dat de media bijdragen aan de hysterie rond de kredietcrisis. ,,Ik zeg niet dat er niks aan de hand is, maar het mag wel een toontje lager.''

RADNOR - De financiële crisis verandert het leven van veel zieke Amerikanen in een nachtmerrie. Iemand die door de economische tegenspoed zijn baan verliest, raakt ook zijn ziektekostenverzekering kwijt. ,,Als je valt in Amerika, dan val je hard.''

Centrale banken en overheden komen met steeds drastischer maatregelen om de kredietcrisis te bezweren, maar de crisis is ongrijpbaar als een glibberige aal. Miljardeninjecties, nationalisatie en verhoging van de spaargaranties. Na iedere maatregel krijgt het vertrouwen weer een knauw. Wat helpt wel en valt er nog iets te leren van de crises uit het verleden?

WASHINGTON - Gezamenlijk geld pompen in de financiële markten: hadden de centrale banken dat in de jaren dertig maar gedaan. De in Washington woonachtige Nederlander Johan Polak, die aan de wieg stond van het Internationale Monetaire Fonds (IMF), ondervond ook die crisis aan den lijve.

REYKJAVIK - IJslanders ervaren aan den lijve hoe het is als een land van de ene op de andere dag economisch ineenstort. ,,We weten wie de schuldigen zijn, maar we kunnen ze niet pakken.''

BRUSSEL - Met Fortis verliest België opnieuw een kroonjuweel. En ook de Dexia-bank komt grotendeels in Franse handen. Boze Belgen wijzen met de beschuldigende vinger naar Nederland. ,,Voor één keer konden wij het beter. We konden beter bankieren. Maar we zijn genadeloos onderuitgegaan.''

DEN HAAG - Banken en verzekeraars worden overvallen met de vraag of spaarhypotheken ook onder de garantieregeling voor spaartegoeden tot 100.000 euro vallen. Die vraag stellen is makkelijker dan hem beantwoorden.

DEN HAAG - De woningmarkt krijgt een forse tik van de kredietcrisis. Door de stijgende rente en het gebrek aan vertrouwen van consumenten neemt het aantal woningverkopen drastisch af. De huizenprijzen zullen daardoor op korte termijn gaan dalen. Dat voorspellen diverse woningmarktdeskundigen.

WASHINGTON - De wereldeconomie gaat een zeer zware periode tegemoet, maar met de juiste beslissingen is de kans op een wereldwijde depressie nagenoeg nihil. Dat stelde het Internationaal Monetair Fonds (IMF) woensdag bij de presentatie van de nieuwe aflevering van de World Economic Outlook.

DEN HAAG - De spaarder is op drift. Terwijl de kredietcrisis paniek zaait onder beleggers, zoekt de zuinige Nederlander naar de veiligste bank.

De kredietcrisis moet worden bedwongen. Met financiële injecties, met nationalisaties, met miljardenhulp van de overheid. De boel wordt opgelapt om daarna zo snel mogelijk op oude voet verder te gaan. Het is opvallend dat nergens een oproep klinkt dat het heel anders moet. Kunnen we ontsnappen aan het kapitalisme?

DEN HAAG - Falende bankbazen van noodlijdende banken zullen gewoon hun superbonus ontvangen, wanneer Financiënminister Bos het overlaat aan de commissarissen van de banken.

Politici van Washington tot Den Haag zijn kwaad: over de ruggen van de belastingbetaler strijken bankdirecteuren miljoenenbonussen op voor wanbeleid.

GRANDS RAPIDS - Opnieuw leven er zorgen over de continuïteit van het Amerikaanse zendingswerk.

WASHINGTON - Een 'economische eindtijd', een 'nieuwe Grote Depressie': de regering-Bush ziet de financiële markten ten onder gaan als niet snel wordt ingegrepen. Professor Jeffrey Miron van de Harvard universiteit is één van de prominentste tegenstanders van de overheidsinterventie. ,,De bangmakerij is excessief.''

DEN HAAG - De financiële wereld staat in brand. Amerikanen en Britten zitten middenin de crisis en nu worden ook de Nederlandse consumenten bang dat ze de gevolgen in hun portemonnee gaan voelen.

De kredietcrisis houdt de financiële wereld in zijn greep. Banken wankelen en beursvloeren zijn veranderd in bloedbaden. Het psychologisch effect van zwarte maandag.

DEN HAAG - Sandra en Nanette hebben een bloemenstalletje vlakbij een grote supermarkt. Ze leunen tegen twee paaltjes en wachten op klandizie. Sandra, lang bruin haar met aan iedere kant twee ringetjes in de oren, zegt dat ze zich 'niet gek' laat maken door de berichten over de Amerikaanse kredietcrisis en de noodlijdende banken Fortis en ABN Amro.

DEN HAAG - De paniek over de uitdijende kredietcrisis slaat in alle hevigheid om zich heen. Beurzen in heel Europa doken gisteren diep in het rood. Het veelbesproken reddingsplan van de VS werd door het Huis van Afgevaardigden afgewezen.

De betrokken overheden steken samen ruim elf miljard euro in de afzonderlijke bankonderdelen van Fortis in België, in Nederland en in Luxemburg. Die onderdelen krijgen dus in één klap meer geld tot hun beschikking, dat ze kunnen gebruiken voor de financiering van hun bedrijfsvoering. De voorwaarden waaronder de overheden deelnemen, verschillen. Nederland krijgt een belang in de Nederlandse bankentak van Fortis, maar niet in het moederconcern.

De Nederlandse staat heeft samen met die van België en Luxemburg een unieke stap gezet om Fortis overeind te houden. Het bankconcern wordt gedeeltelijk overgenomen.

DEN HAAG - Als het een grap was, dan is die goed mislukt. Zijn de e-mails over een mogelijke claimemissie van Fortis het werk van beleggers die speculeren op een koersdaling, dan is er sprake van een criminele actie.

Wall Street dreigt een kerkhof te worden voor financiële giganten die zich verslikt hebben in de Amerikaanse hypotheekmarkt. Banken en verzekeraars hebben zich allemaal vergrepen aan de giftige mix die ook veel gewone huishoudens in Amerika aan de rand van een bankroet heeft gebracht: te veel risico nemen met - veel - geleend geld.

AMSTERDAM - Nederlandse banken en verzekeraars zijn gisteren opnieuw scherp in koers gedaald door de aanhoudende onzekerheid op de financiële markten. De belangrijkste index van de beurs in Amsterdam, de AEX, ging daardoor met een verlies van bijna 3,5 procent de dag uit. Ook elders in Europa vielen er rake klappen op de beurs.

Het was de 'American dream' voor ontelbare Amerikanen: een eigen huis. Door de voortwoekerende crisis op de hypotheekmarkt is die droom voor vele miljoenen Amerikanen uiteengespat.

Politici en beursanalisten zijn kritisch over de renteverhoging die de Europese Centrale Bank gisteren doorvoerde. Het zou Europa in een economische crisis storten. Hoogleraar economie Sylvester Eijffinger wuift die kritiek weg. ,,We hebben toch geen recessie?''