Kerk
‘Succes vroege kerk sprak niet vanzelf’
Geplaatst: 30 januari 2010 06:30, laatste wijziging: 29 januari 2010 21:40
van onze redactie kerk
GRONINGEN - Het christendom was een ,,unieke en hoogst aantrekkelijke godsdienst'' in het oude Romeinse Rijk, maar dat het zou uitgroeien tot de invloedrijkste godsdienst van Europa, is allerminst vanzelfsprekend.
8 reacties
,,Wat er zonder Constantijn zou zijn gebeurd, is de vraag. En in het Oosten heeft de islam het gewonnen; het nieuwe geloof was dus veel kwetsbaarder dan zijn vroege martelaren misschien dachten.'' Dat betoogde prof. Jan Bremmer gisteren bij zijn afscheid als hoogleraar godsdienstwetenschap in Groningen.
Pure levensstijl
Bremmer ging diverse factoren na om het 'succes' van het vroege christendom te verklaren. Christenen vielen op door hun ,,pure'' levensstijl en deden aan liefdadigheid. Onderlinge contacten zorgden voor een gevoel van eenheid in het pluriforme Romeinse Rijk. Ook de inhoud van het christelijk geloof was bijzonder: het ging over een God die als een Vader van zijn kinderen hield; en het geloof gaf martelaren troost - ze zouden na hun dood naar God gaan en Hij zou over hun vijanden oordelen.
Bremmer besprak ook de verdeeldheid in het vroege christendom. Het lijdt voor hem geen twijfel dat de ,,orthodoxie'' al eind tweede eeuw het pleit had gewonnen - ook al waren er alternatieve evangeliën en tal van afwijkende groeperingen.
Bremmers vader was vrijgemaakt-gereformeerd predikant; zelf ontwikkelde hij zich in meer vrijzinnige richting. Gisteren zei hij dat zijn toehoorders vast niet allemaal blij zouden zijn dat het christendom zo invloedrijk is geworden. ,,Sommigen van u zijn gelovig, anderen twijfelaars, misschien de meesten van u ongelovig. Maar we zijn allemaal in zekere zin cultuurchristenen, die veel te danken hebben aan het christelijk erfgoed. Dat erfgoed verdient het vandaag bewaard en bestudeerd te worden.'' In het Reformatorisch Dagblad zei Bremmer gisteren te betreuren dat de studie theologie steeds meer terrein verliest aan ,,religiestudies''.
Reageren
Indien u geregistreerd bent, kunt u hieronder reageren op het artikel. Hiertoe dient u in te loggen. Dit inloggen is mogelijk na een eenmalige registratie.
Reacties (8)
Paul de Roos (30 januari 2010 10:27)
En ziedaar het gevaar van geleerdheid. Als je op academische (lees menselijke) wijze het verspreiden van het Christendom wilt verklaren lijkt het inderdaad niet zo vanzelf sprekend dat het zo aangeslagen is. Maar als je het op bijbelse (lees geestelijke) wijze verklaart is het zo simpel als wat. Het geloof is namelijk een gave Gods. Dus als God zegt, "Ik heb veel volk in deze stad", dan heeft Hij dat en dan bekeren de mensen zich. Moeilijk hè.
1637 (30 januari 2010 20:08)
Zonder Constantijn, en wat er daarna gebeurd is door die zg "unieke
en hoogstaantrekkelijke godsdienst" waren er in ieder geval meer
Bijbelgelovende groepen blijven leven en waren er minder Bijbelgelovende
(Waldenzen, anabaptisten etc etc) vermoord.
Meneer vergeet blijkbaar (net als velen) dat de Roomse kerk nooit de
enige is geweest en dat er naast die kerk veel Bijbelgelovende groepen
zijn geweest die door Rome te vuur en te zwaar vervolgd en waar mogelijk
uitgeroeid zijn. Ik kan er niks "hoogstaantrekkelijks" in
zien. Temeer omdat je van "die godsdient" niet eens een goede
Bijbel mag hebben (KJ1611, Luther 1545, SV1637) want daar staat tot op
de dag van vandaag de doodstraf op.
wees_gegroet (31 januari 2010 23:11)
Beste 1637,
Kent u praktizerende katholieken persoonlijk? (d.i. mensen die
regelmatig naar de mis gaan)
Ik vraag u dit omdat het erop lijkt dat u zeer slecht geinformeerd bent
wat betreft de Katholieke Kerk. Het is al lang niet meer zo dat
katholieke gelovigen geen Bijbel hebben, en het is nooit zo geweest dat
er op het bezit van een Bijbel de doodstraf stond, dit is echt onzin! U
doelt misschien op Tyndale die op de brandstapel gezet is vanwege zijn
Bijbelvertaling. Dat was echter niet omdat vertalingen niet mochten van
de toenmalige leiding van de Katholieke Kerk maar omdat Tyndale in zijn
vertaling in een voorwoord betoogde dat de mens geen onsterfelijke ziel
heeft, met andere woorden hij vermengde Gods woord met dwaling. In die
tijd vonden alle religieuze groepen het volkomen normaal om
andersgelovigen te vervolgen. Pas met de godsdienstoorlogen kwam er een
bezinning op gang.
P.S. de anabaptisten werden door iedereen vervolgd, o.m. vanwege hun
verwerping van de kinderdoop en hun polygamie. Vooral de Lutheranen en
Anglicanen vervolgden hen sterk.
henkzemel (01 februari 2010 10:38)
ik was aanwezig bij het afscheidscollege van Jan Bremmer en heb dus het
hele verhaal gehoord. Het was erudiet, geestig en uiterst boeiend om mee
te maken.
Reactie van de Roos is beneden alle peil.
Angst voor de wetenschap is totaal overbodig.
Bremmer had een woord voor gelovigen en ongelovigen!
1637 (01 februari 2010 16:19)
wees_gegroet (31 januari 2010 23:11)
Velen zijn op de brandstapel gezet, gemarteld en vermoord omdat ze een
Bijbel (De tekst die gebruikt is voor de Luther 1545, KJ1611, SV1637)
hadden, en tot op de dag van vandaag staan die Bijbels en staat die
tekst op de index (de lijst met verboden boeken) van de Katholieke Kerk.
Ik raad u aan de Martelaren spiegel van Thieleman van Braght te gaan
lezen, dan gaan ook u de ogen open. Wat u hier beweert is door de RKkerk
de wereld ingeholpen (en die Kerk heeft veel, heel veel te
verbergen).
En de RKkerk vermengde juist Gods Woord met dwaling (en doet dat nog
steeds).
Wat u hier beweert is in flagrante tegenstelling met (nog bestaande)
documenten die beschrijven hoe mensen (mn in het noorden van ons land)
terecht werden gesteld door de Kerk van Rome en geëxecuteerd, omdat
ze een Bijbeltekst hadden, waar later oa onze Statenvertaling 1637 op
gebasseerd is, en omdat ze zich lieten dopen op grond van hun
getuigenis, zoals de Bijbel ook leert. Ik ben zeer goed op de hoogte van
de gemeentegeschiedenis en de kerkgeschiedenis en laat me niet leiden
door de Kerk van Rome maar door de Heere. En idd religieuze groepen
hebben het altijd normaal gevonden andersgelovigen te vervolgen, maar
Bijbelgelovende groepen (ik heb het niet over bijbelgebruikers, maar
groepen die ook echt de Bijbel wilden navolgen zoals die bedoeld is, wat
de RKkerk niet doet) niet, die werden vervolgd, maar vervolgden op hun
beurt niet. Jammer dat u zo eenzijdig geïnformeerd bent.
1637 (01 februari 2010 17:26)
Voor wie interesse heeft in de geschiedenis van kerk en gemeente:
THE BLOODY THEATER OR MARTYRS MIRROR OF THE DEFENSELESS CHRISTIANS
Who Baptized Only Upon Confession of Faith, and Who Suffered and Died
for the Testimony of Jesus, Their Saviour, From the Time of Christ to
the Year A.D. 1660
COMPILED FROM VARIOUS AUTHENTIC CHRONICLES, MEMORIALS, AND TESTIMONIES,
BY
THIELEMAN J. van BRAGHT
Translated from the original Dutch or Holland Language from the Edition
of 1660
BY JOSEPH F. SOHM
http://www.homecomers.org/mirror/head.htm
Compleet op internet te lezen
wees_gegroet (02 februari 2010 00:13)
Beste 1637,
De Index is in de jaren '60 afgeschaft, en al ruim voor die tijd werd er
door pausen als Leo XIII aangedrongen op het lezen en bestuderen van de
Bijbel, zie bijv. de encycliek "Providentissimus Deus" uit de
negentiende eeuw.
Over het pamflet/boek dat u aanhaalt: u denkt toch niet dat er geen
duizenden voorbeelden te noemen zijn van katholieken die door
protestanten, inclusief Bijbelgetrouwe non-denominationele christenen,
zijn vervolgd?
Niemand, ook de meest perfecte christen niet, is zonder zonde. (Ook
agnosten en atheisten hebben veel christenen vervolgd in de twintigste
eeuw.)
1637 (02 februari 2010 17:29)
wees_gegroet (02 februari 2010 00:13) In 1966 maakte Paus Paulus VI een
eind aan de Index. Auteurs waarvan werk op de lijst stond, werden wel
aangemoedigd hun werken aan te passen zodat ze van de lijst konden
worden afgevoerd, en om hun werk voor publicatie te laten lezen. Ook
werd verklaard dat de morele autoriteit van de Index nog altijd bleef
bestaan.
De Index is dus nooit afgeschaft!
Er is alleen niets meer bijgeschreven, hooguit enkele boeken eraf
gehaald.
En zeker niet de Statenvertaling 1637, en dat is een andere Bijbel dan
die die de Katholieke kerk heeft....
RSS