Buitenstaanders prezen de gang van de partij van de marge naar de macht van een kleine, maar stabiele coalitiepartij. Sommige orthodox-christelijke CDA-stemmers rechtvaardigden vooral zichzelf door te wijzen op de compromisbereidheid van de nieuwe partij. Zelfs de mogelijkheid van een fusie in de toekomst werd overwogen. Tegelijk wekten aan de SGP gelieerde stemmen de indruk dat de ChristenUnie nadrukkelijk linkser en slapper is dan de beide voorgangers. Waarop de voormannen en -vrouwen van de jubilaris alles ontkenden en het alleen nog maar hadden over principiële continuïteit.

Deze politieke polarisatie is begrijpelijk in het licht van de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen van 3 maart. Tegelijk is het onzin te ontkennen dat de zaken er anders voorstaan dan voorheen. Al zijn er ook relativerende feiten voorhanden: ook beide voorgangers sloten verrassende compromissen; de ChristenUnie deelt de praktische gouvernementele opstelling met het vroegere GPV; de afslag naar links werd in beide partijen al ver voor de fusie genomen; en als GPV en RPF vandaag nog hadden bestaan, was het op partijbijeenkomsten vast evangelicaler toegegaan dan in het verleden.

De vraag dringt zich daarom op of het echt de verschuivingen bij de partij en de partijleden zelf zijn die de situatie zo hebben veranderd. Een onderzoek van deze krant naar de lokale samenwerking tussen de ChristenUnie en de SGP, tendeert - zo bleek afgelopen zaterdag - in een andere richting. Namelijk dat de verwijdering tussen beide meer te maken heeft met de omstandigheden.

Lokale samenwerking heeft veel voordelen. De standpunten zijn vaak toch hetzelfde. Het raadswerk is beter te behappen, waardoor de kwaliteit van de bijdrage en de zichtbaarheid in de raad toenemen. En je kunt samen een restzetel bemachtigen. Vandaar dat lokale politici er niet graag mee ophouden, ook al zien de meer ideologisch bevlogen partijbesturen dat liever anders. Echt minder met de samenwerking gaat het alleen in de grote steden. Waarom? Omdat de SGP'ers daar wegtrekken. En omdat veel potentiële CU-stemmers de SGP niet moeten.

Ziedaar de grootste oorzaak van de polarisatie. De CU telt als grotere partij meer mee en sluit daarom ook meer compromissen. Maar ook de SGP is veranderd. Vroeger liep SGP-dominee Pieter Zandt 's zomers nog wel eens in een licht pak. Maar nu doen zijn veel meer maatschappelijk gemarginaliseerde nazaten dat niet meer.

Zo drijven verschil in grootte en maatschappelijke afkeer van fundamentalisme de SGP en de ChristenUnie uiteen. Al laten veel lokale bestuurders zich daardoor gelukkig niet gek maken.

Reacties (1)