Na zijn aansporing maakte zich een bevrijding van de zaal meester, vertelde hij. Zin om de hele avond, nacht en ochtend te soebatten over wie de nieuwe Europese 'president' moest worden, had premier Jan Peter Balkenende donderdag niet. Tijdens het diner kreeg hij - als zevende spreker - het woord.

Juist om het belang van de eenheid in Europa te onderstrepen, hield Balkenende de regeringsleiders voor, moeten we niet tot het ontbijt doorgaan. ,,We moeten snel een besluit nemen en ik ken Van Rompuy al twintig jaar. Ik zou hem steunen'', reconstrueerde hij zijn statement vrijdag na afloop van de ministerraad.

Na zijn aansporing om toch vooral 'op te schieten', maakte zich 'een bevrijding' van de zaal meester. ,,Vrij kort daarna kwam het applaus voor Van Rompuy. Na mijn interventie was het klaar'', constateerde Balkenende tevreden.

Goede kandidaat
Nu de speculaties over de Europese ambities van Balkenende definitief tot het verleden behoren, kan de premier zich voluit richten op de voordracht van een Nederlandse topkandidaat op een belangrijke post in de Europese Commissie. Over de invulling daarvan wil hij niets kwijt. ,,Dat is een zaak van mij en de voorzitter van de Europese Commissie. Ik heb altijd gezegd: we willen de zwaarste post, een goede kandidaat en partijpolitiek doet er niet toe.'' Hij verwacht dat de Nederlandse kandidaat 'binnen enkele dagen' bekend zal zijn.

Dat moet ook wel, want voorzitter José Manuel Barroso van de Europese Commissie denkt tegen die tijd zijn nieuwe Commissie rond te hebben, liet hij via zijn woordvoerder weten. Behalve Nederland moeten nog drie andere landen de naam van hun kandidaat-commissaris bij hem indienen: Frankrijk, Spanje en Italië. De Portugees Barroso heeft de afgelopen weken informeel al contact gehad met regeringsleiders en kandidaat-commissarissen over mogelijke portefeuilles, maar er is nog geen enkel besluit gevallen, zo werd in Brussel beklemtoond.

Dat komt ook omdat tot donderdagavond niet bekend was wie de nieuwe Hoge Vertegenwoordiger voor Buitenlands Beleid zou worden. De Britse Catherine Ashton wordt in die functie ook vicevoorzitter van de Commissie. Landen die ook op die post aasden - zoals Italië en Spanje - hielden tot donderdag hun kruit over hun belangstelling voor mogelijke andere posten droog.

Vrouwen
Mededinging, nu de post van Kroes, is het meest in trek, gevolgd door Interne Markt, Industrie en Handel. Vooral Duitsland en Frankrijk azen op één van deze posten, waardoor het allerminst zeker is dat Kroes, mocht zij opnieuw worden voorgedragen, eerste keus is voor één van deze functies.

Barroso heeft de lidstaten onder druk gezet om meer vrouwen voor te dragen. Hij zei donderdag ervan uit te gaan dat zijn Commissie acht of negen vrouwen zal tellen, net zoveel als nu. In het Europees Parlement is al gedreigd om de Commissie zijn goedkeuring te onthouden als er niet meer vrouwen in zitten. Het parlement zal in december hoorzittingen voeren met alle kandidaat-commissarissen.

Reacties