Een derde van de Nederlandse artsen maakt bezwaar tegen opname van hun eigen medische gegevens in het Elektronisch Patiëntendossier (EPD). Nog eens een kwart overweegt dat bezwaar alsnog in te dienen. Dit blijkt uit een vorige week gepubliceerd onderzoek van Medisch Contact. Alsof een piloot zijn passagiers aanraadt om voor een andere maatschappij te kiezen.

De meeste artsen hebben niet het gevoel piloot te zijn bij de luchtvaartmaatschappij van minister Klink en dat is precies de reden waarom het EPD gedoemd is te mislukken. Als beweegredenen om bezwaar te maken, noemen de betrokken artsen: ernstige twijfels over de haalbaarheid van het EPD in de door de minister bedachte vorm én zorgen over de privacy.

Daarnaast speelt nog een andere verklaring voor het hoge percentage bezwaarmakende artsen mee: er bestaat binnen de medische stand een gezond wantrouwen over de waarde van het beroepsgeheim van behandelend artsen en verzorgende zusters als het om zieke collega's gaat. Bij ongeschreven wet werd de status van dit soort patiënten in het verleden door de hoofdzuster apart achter slot en grendel bewaard.

Bovenaf
Ik deel de scepsis over het EPD zoals het door veel artsen onder woorden is gebracht. Het EPD is een politiek wangedrocht dat van bovenaf wordt opgelegd en waar in deze vorm door niemand om is gevraagd. Waardevolle regionale automatiseringsprojecten voor artsen, ziekenhuizen en apothekers worden nu in het zicht van het EPD bevroren, omdat zorgverzekeraars de geldkraan dichtdraaien.

Dat straks een ziekenhuis in Maastricht het dossier van een Friese veehouder kan inzien, is een geweldig technisch hoogstandje, maar of op deze manier veel Friese boeren behoed worden voor medische missers is natuurlijk maar de vraag.

Veel liever zou ik in mijn eigen praktijk als huisarts samen met een patiënt de in het ziekenhuis gemaakte röntgenfoto op mijn beeldscherm bekijken. Ook zou ik tijdens mijn diensten op de regionale huisartsenpost, inzicht willen hebben in de huisartsendossiers van de tientallen patiënten uit mijn eigen regio die ik daar zie. Beide faciliteiten stonden op het punt te worden geïntroduceerd, maar komen nu door geldgebrek niet van de grond. En door het EPD, waarin slechts summiere samenvattingen staan, zullen die beide faciliteiten ook niet worden geleverd.

Privacy
Het summiere karakter van het EPD maakt ook dat ik me over privacy niet zo veel zorgen maak. Die privacy wordt bedreigd door zorgverzekeraars die commercieel gaan, en niet door het EPD. Ik denk dat er momenteel een babylonische spraakverwarring heerst rond het EPD. De huisarts heeft zijn groene patiëntenkaarten ingeleverd voor een pc waarin hij verkoudheden, huwelijksproblemen, geslachtsziekten en werkstress per patiënt gesorteerd opslaat. Dit huisartsendossier, waarin vaak ook al medicatiegegevens, onderzoeksuitslagen en brieven van specialisten automatisch worden verwerkt, is niet hetzelfde als het EPD.

Het EPD zal, voor zover ik heb begrepen, slechts technisch relevante informatie bevatten. Welke medicijnen gebruikt de patiënt? Met welke chronische ziekten moeten behandelaars rekeninghouden? Wat waren de uitslagen van het laboratoriumonderzoek? Geen Friese boer in een Maastrichts ziekenhuis zal bezwaar hebben dat zijn behandelaars deze informatie tot hun beschikking hebben. Maar het gaat er steeds meer op lijken dat het EPD wel een erg ingewikkeld en duur communicatiemiddel wordt.

Alternatief
Is er een alternatief voor het EPD? Jazeker. Bijna overal in Nederland hebben huisartsen zich voor hun diensten verenigd in huisartsenposten. Alle huisartsen in Nederland zijn geautomatiseerd en velen communiceren al digitaal met de nabije apotheken, de dichtstbijzijnde ziekenhuizen en de regionale huisartsenpost.

Zodra het op alle huisartsenposten in Nederland mogelijk is om huisartsendossiers van de individuele huisartsen in te zien, is vitale medische informatie voor iedere hulpverlener in Nederland (en daarbuiten!) 24 uur per dag beschikbaar. Overdag bij de eigen huisarts, buiten kantooruren via de huisartsenpost waarbij de huisarts is aangesloten.

En de Friese boer hoeft daar van tevoren helemaal niet over na te denken. Hij kan zijn Maastrichtse dokter ter plekke al dan niet toestemming geven om informatie op te vragen.

G. van Holten is huisarts in Oss.

Reacties