EDE - Het is vijf uur in de middag. Tergend langzaam wurmen honderden auto's zich langs de negen kilometer wegwerkzaamheden aan de A12 tussen Veenendaal en Ede. Een nieuwe spitsstrook moet het fileleed in de toekomst verminderen. Ter plaatse is negentig kilometer per uur toegestaan; harder dan veertig gaan de auto's niet. Maar Rijkswaterstaat leeft mee met de automobilist. Vanaf het beginpunt van de werkzaamheden is duidelijk hoe lang het gaat duren: negen verschillende smileys geven met een gezichtje en een kilometeraanduiding aan hoe lang de automobilist zijn snelheid nog moet aanpassen. De eerste smiley kijkt enorm gefrustreerd; de laatste is een breed lachend hoofdje. Een smiley is een eenvoudig tekeningetje van een lachend gezichtje. Het komt van het Engelse woord smile , glimlachen. Het begrip smiley wordt ook uitgebreider gebruikt voor gelijkaardige gezichtjes die andere gemoedstoestanden uitbeelden.

Blij
Volgens Jan Huurman, woordvoerder van Rijkswaterstaat Oost-Nederland is het idee afkomstig uit Oostenrijk: ,,Een van onze collega's zag de smileys in Oostenrijk en nam een bord mee. Vorig jaar hebben we de borden als proef bij de werkzaamheden langs de A1 neergezet. Alle collega's waren laaiend enthousiast. Het bleek dat weggebruikers elke keer uitkeken naar het volgende plaatje. Op die manier kom je een vervelende omstandigheid wat sneller door. Ook de weggebruikers vinden het leuk. Het is even iets nieuws. Iedereen wordt er blij van.''

Nienke de Boer, woordvoerder van het landelijke deel van Rijkswaterstaat, bevestigt dat beeld. ,,De borden zijn geplaatst om de weggebruiker te pleasen . En dat werkt. We hebben een aantal telefoontjes gehad van mensen die erg enthousiast waren. Zo was er een gezin dat hun 'eigen' afslag voorbijreed omdat de kinderen álle smileys wilden zien.''

Rijkswaterstaat heeft geen onderzoek gedaan naar het psychologisch effect van de borden. Dat is ook niet nodig volgens de landelijke woordvoerder: ,,In Zwitserland en Duitsland zijn al goede ervaringen opgedaan met de plaatjes. Daar gebruiken ze de smileys vooral in tunnels.''

Planning
Terug naar de snelweg. Tankstation De Buunderkamp is de eerste stop na de wegwerkzaamheden langs de A12 richting Arnhem. Zo aan het eind van de middag stoppen veel weggebruikers om te tanken, van de wc gebruik te maken of even snel een broodje te halen. Willem (53) stapt net uit zijn auto. De smileys zijn hem zeker opgevallen. ,,Ik vind het wel een goede actie. Nu weet je tenminste hoe lang je nog moet balen. Werkzaamheden zijn natuurlijk vervelend, maar ik zie geen andere oplossing als je de weg wilt verbeteren.'' Willem mag de smileys dan een goed idee vinden, over de planning bij Rijkswaterstaat is hij niet zo te spreken: ,,Ze zijn echt al jaren bezig bij knooppunt Maanderbroek. Je vraagt je dan af of dat niet anders kan.''

Roelof (44) en Kevin (10) uit Nieuw-Leusen zijn met 'hun' vrachtwagen ook even gestopt bij het tankstation. Kevin heeft de borden ook gezien en vindt ze 'wel grappig'. Hij heeft vakantie en is een dagje met zijn vader mee. De twee zijn vandaag al in Woerden, Haasdrecht, Schoonhoven, Zoetermeer, Den Haag en Ede geweest. Nu moeten ze nog een uurtje naar huis. Roelof ergert zich over het algemeen niet zo aan de werkzaamheden. ,,Ik baal meer van de automobilisten. Ze schieten vaak nog net even voor je langs en houden er geen rekening mee dat een vrachtauto zwaarder is. Nederland is te druk. Nederlanders zijn te druk.''

Even verderop stapt Wiet (60) in zijn Mercedes. Hij heeft net wat sandwiches gehaald. ,,Toen ik vanmiddag op pad ging, had ik niet naar de fileverwachting gekeken. Ik had hier geen file verwacht en baalde dus behoorlijk. Maar de smileys pepten me weer wat op. Het geeft je een beetje een idee hoe lang je nog moet. Ik vind het attent dat ze aan je denken. Ik heb met name de gefrustreerde smileys gezien. Daar voelde ik me wel verwant mee.'' Wiet gaat meestal met de trein. ,,Daar heb ik weer andere frustraties. Voor de spoorwegen zou deze communicatie ook goed zijn. Bij de NS zouden ze duizenden smileys nodig hebben.''

De smileys zijn op dit moment behalve langs de A12 ook langs de A7 en de N18 te vinden. Overigens is het fileleed op de A12 nog lang niet voorbij. Volgens woordvoerder Jan Huurman kan de aanleg van de spitsstrook die tot knooppunt Velperbroek moet gaan lopen, nog járen duren.

---------
Positief

Niet alleen Rijkswaterstaat kiest de positieve benadering om mensen aan te moedigen iets niet te doen. :

• Stivoro-stickers: bedankt voor het niet-roken
• Bord bij speeltuin: Dank u wel dat u hier uw hond niet uitlaat
• Bord in kerk: Bedankt dat u hier niet fotografeert
• Bord in park: dank u wel dat u niet op het gras loopt
  

Reacties